پلی‌سیلوکسان‌ها و آمیخته های آن‌ها به‌عنوان عوامل کف زدا در تولید روانساز

نوع مقاله : تالیفی

نویسندگان

1 دانشجو/ دانشگاه اصفهان

2 اصفهان، پالایشگاه نفت سپاهان، واحد مهندسی و توسعه محصول، کد پستی: 8143864755

10.22063/basparesh.2025.35723.1744

چکیده

تشکیل کف در روانسازها از معضلات اساسی در عملکرد سامانه‌های صنعتی به‌شمار می‌رود که به‌دلیل تجمع و پایداری حباب‌های هوا در سیال رخ می‌دهد. این پدیده، نه‌تنها موجب کاهش بازده روانسازی، افزایش سایش و دمای تجهیزات می‌شود، بلکه می‌تواند به بروز مشکلات جدی نظیر کاهش خاصیت ضدخوردگی، افزایش اکسایش روغن، ایجاد هوابندآوری (air lock) و حتی خطرات ایمنی مانند نشت و آتش‌سوزی منجر شود. عوامل متعددی از جمله خواص شیمیایی و فیزیکی روغن، شرایط عملیاتی، نوع و غلظت افزودنی‌ها و نیز آلودگی‌های محیطی در تشکیل و پایداری کف نقش دارند. در این مقاله، ضمن مرور سازوکار تشکیل کف و عوامل مؤثر بر آن، نقش پلیمرها به‌عنوان عوامل ضدکف بررسی شده است. پلیمرها به‌عنوان مواد ضدکف ازطریق کاهش کشش سطحی، تخریب فیلم کف و آسان‌سازی خروج هوا عمل می‌کنند. مطالعات نشان می‌دهند، انتخاب ضدکف مناسب به نوع روغن پایه، ترکیب افزودنی‌ها و شرایط عملیاتی بستگی دارد. پلی‌دی‌متیل‌سیلوکسان (PDMS) به‌دلیل کشش سطحی کم و پایداری گرمایی زیاد، کاربردی‌ترین ضدکف سیلیکونی است. درمقابل، ضدکف‌های پلی‌آکریلاتی (مانند T911 و T912) با سازگاری بهتر در برخی روغن‌های معدنی جایگزین مناسبی محسوب می‌شوند. ترکیب این دو گروه (عوامل هیبریدی) یا اصلاح آن‌ها با نانوذراتی چون سیلیکا یا گرافن عملکرد ضدکف را بهبود می‌بخشد. در نهایت، استفاده از ضدکف‌های پلیمری باید با آزمون‌های تجربی و با توجه به ویژگی‌های سامانه روانساز انتخاب شود. این مقاله می­تواند به شناخت سازوکار تشکیل کف و  روش­های مقابله با آن کمک کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Polysiloxanes and Their Blends as Antifoam Agents in Lubricant Production

نویسندگان [English]

  • Mehdi Sheikhi 1
  • Aboozar Soleymani 2
1 PhD candidate/ University of Isfahan
2 Product Engineering and Development Unit, Sepahan Oil Company, Isfahan, 8143864755, Iran
چکیده [English]

Foam formation in lubricants is a major challenge affecting the performance of industrial

کلیدواژه‌ها [English]

  • antifoam
  • lubricant
  • polysiloxane
  • polyacrylate
  • polymer blend
  1. Suja V.C., Kar A., Cates W., Remmert S.M., and Fuller G.G., Foam Stability in Filtered Lubricants Containing Antifoams, J. Colloid Interface Sci., 567, 1-9, 2020.
  2. Denkov N.D., Tcholakova S., Golemanov K., Ananthpadmanabhan K.P., and Lips A., The Role of Surfactant Type and Bubble Surface Mobility in Foam Rheology, Soft Matter, 5(18), 3389-3408, 2009.
  3. Prolic T.C. and Lepusic A., Effect of Foaming on the Antiwear Properties of Lubricating Oils, Goriva I Maziva, 51(1), 38, 2012.
  4. Calhoun S.G., Suja V.C., and Fuller G.G., Foaming and Antifoaming in Non-Aqueous Liquids, Curr. Opin. Colloid Interface Sci., 57, 101558, 2022.
  5. Ab Rasid S.A., Mahmood S.M., Kechut N.I., and Akbari S., A Review on Parameters Affecting Nanoparticles Stabilized Foam Performance Based on Recent Analyses, J. Petrol. Sci. Eng., 208, 109475, 2022.
  6. Ren C., Zhang X., Jia M. et al., Antifoaming Agent for Lubricating Oil: Preparation, Mechanism and Application, Molecules, 28(7), 3152, 2023.
  7. Bhatt S., Saraf S., and Bera A., Perspectives of Foam Generation Techniques and Future Directions of Nanoparticle-Stabilized CO2 Foam for Enhanced Oil Recovery, Energy Fuel., 37(3), 1472-1494, 2023.
  8. Centers P.W., Behavior of Silicone Antifoam Additives in Synthetic Ester Lubricants, Tribol. Trans., 36(3), 381-386, 1993.
  9. Zaki N., Antifoam Agents, In: Encyclopedia of Lubricants and Lubrication, Springer, Berlin, Heidelberg, pp. 53-56, 2014.
  10. Callaghan I.C., Antifoams for Nonaqueous Systems in the Oil Industry, In: Defoaming, CRC, pp. 119-150, 2017.
  11. Feng Z.F., Review of Antifoaming Agents for Lubricating Oils, Proc. 2001 Annu. Meet. China Petrol. Lubr. Sci. Technol. Inf. Station, Beijing, China, pp. 310-317, 2001.
  12. Zhang L. and Wang Y., Effect of Antifoaming Agent on Lubricating Oil, Lubr. Oil, 34, 40-43, 2019.
  13. Zhang F.J. and Wang M., Research progress of silicone defoamer, J. Xuchang Univ., 31, 76-79, 2012.
  14. Dou Y.C., Guo R., Qiao Y., and Shi D.N., Preparation of Poly(ether-ester) Modified Silicone Defoaming Agent, Fine Chem., 31, 2014.
  15. An Q.F., Guo K., Li M.T., and Huang L.X., Synthesis and Characterization of Polyether-b-Polysiloxane and Its Applications in Antifoaming Agent, Silicone Mater., 22, 344-348, 2008.
  16. Luan X., Zhang E., Chen Y. et al., Chemically Modified Silicone Oil with Enhanced Tribological and Anti-Foaming Properties, Lubricants, 10(12), 364, 2022.
  17. Memarian A. and Hosseinpour N., Poly(dimethylsiloxane)-Doped Alkylated Reduced Graphene Oxide Nanostructured Antifoam for Oil Phase, Energy Fuel., 39(14), 6791-6802, 2025.
  18. Chen J., Huang X., He L., and Luo X., Foaming of Oils: Effect of Poly(dimethylsiloxanes) and Silica Nanoparticles, ACS Omega, 4(4), 6502-6510, 2019.
  19. Guo L., Hu J.Q., and Yao T., Antifoam Additives in Lubricants, Chem. Ind. Times, 29, 27-29, 2015.
  20. Feng H.C., Ge Q.W., Wang X.L., Wang Y.H., and Ji C.Y., Effect of the Defoaming Agent on the Properties of Lubricating Oil, Lubr. Oil, 25, 24-27, 2010.
  21. Huang W.X., Lecture 17: The Action Mechanism, Main Varieties and Applications of Antifoaming Agents, Pet. Prod. Appl. Res., 36, 83-94, 2018.
  22. Wu Y., Li S.P., and Chang J.H., Synthesis and Performance of 2-EHA/VAC Copolymer Super-Antifoaming Agents for Lubricating Oils, Mod. Chem. Ind., 34, 92-95, 2014.
  23. Li L. and Xiong J., A Terpolymer Type Non-Silicone Anti-Foaming Agent and Its Preparation Method, China Pat. CN108359513B, 2021.
  24. Chen Y.J., Zhang Z., Liu Y. et al., A Non-Silicone Defoamer and Its Preparation Method, China Pat. CN108786189B, 2019.
  25. Chen P.H., Jiang H.L., Shu H.Y., and Zhao T.T., Study and Progress Trend of Organicsilicon Antifoam, Jiangxi Chem. Ind., 3, 5-7, 2007.
  26. Cen Z.Y., Chen B.Y., and Yang S.J., Talking about Antifoaming Agents in Lubricating Oils, J. Shandong Ind. Technol., 6, 38, 2019.
  27. Cao Y.F., Development and Application of 410 Antifoam Package, Lubr. Oil, 12, 43-45, 1997.
  28. Xu W., Shui L., Zhang J. et al., The Utility Model Relates to a Compound Antifoaming Agent for Lubricating Oil and Its Application, China Pat. CN104232246B, 2017.